Werkpuntennota: schoolloopbaan van leerlingen met een NAH

Als partner binnen de Vlaamse Stuurgroep Verkeersslachtoffers vormt de re-integratie van leerlingen met een Niet-Aangeboren Hersenletsel (NAH) in onderwijs een belangrijke bekommernis voor Rondpunt. De schoolloopbaan kent een zeer hobbelig en moeilijk parcours voor zowel de leerlingen met een NAH als voor hun ouders. Dagelijks komen bij Rondpunt signalen binnen via de hulpvragen die betrekking hebben op onderwijs aan leerlingen met een NAH.

Rondpunt wil graag de stem van de gezinnen met een kind met een NAH laten horen in het debat rond de invoering van het M-decreet en de verdere uitwerking van een inclusief onderwijssysteem. Na een gesprek met enkele ouders van leerlingen met een NAH in het secundair onderwijs, bundelden we hun signalen over de onderwijsloopbaan van hun kind tot werkpunten en aanbevelingen.

Rondpunt staat achter de intentie om zoveel mogelijk leerlingen in het gewoon onderwijs school te laten lopen met behulp van een zorgcontinuüm waarbinnen handelingsgericht werken een noodzaak is. Vanuit dit uitgangspunt werden volgende werkpunten en aanbevelingen geformuleerd:

1. Investeren in competentieversterking

  • De opleiding tot zorgcoördinator verplicht maken voor het uitvoeren van de functie.
  • De opleiding bachelor-na-bachelor ‘Buitengewoon onderwijs’ of de bachelor-na-bachelor ‘Zorgverbreding en remediërend leren verplicht’ maken voor de functie van ION- of GON-begeleider.
  • Eén persoon op de school vorming laten volgen wanneer een leerling met een NAH er school loopt. Deze persoon kan dan contactpersoon zijn voor de leerling en de ouders.
  • Werken aan en inzetten op de basiscompetenties van alle betrokkenen in de schoolloopbaan van een leerling met een NAH door te sensibiliseren over de impact van het eigen handelen en de focus, van enkel gericht op medische zorg, te verschuiven naar de focus gericht op de optimale ontwikkeling en maatschappelijke participatie.

2. Investeren in communicatie en planmatig werk

  • Van bij de start duidelijkheid creëren over de correcte functie-inhoud van de competentiebegeleider om frustraties en vastgelopen situaties te voorkomen.
  • Structureel gebruik maken van een handelingsplan gedurende de volledige schoolloopbaan van de leerling met een NAH.
  • De mogelijkheid geven binnen het welzijnsbeleid om her-evaluaties en begeleiding door hersenletselteams mogelijk te maken. En openheid creëren binnen het onderwijsbeleid voor deze samenwerking.
  • De stage-opdracht, verwachtingen en mogelijke moeilijkheden bespreken en vastleggen tijdens een structureel overleg bij aanvang van de opleiding.

3. Onderwijsaanbod

  • Voor leerlingen met een NAH en fysieke gevolgen, therapie of alternatieve vakken voorzien tijdens de vakken die fysiek te zwaar zijn. Deze kunnen bestaan uit het oefenen van ‘sociaal contact’ en ‘zelfredzaamheid’ wat ten goede komt aan hun zelfontwikkeling en kansen op maatschappelijke participatie.

Wie graag inzage heeft in de volledige werkpuntennota kan een mail sturen naar marlies.sandra@rondpunt.be


In Vlaanderen zijn er naar schatting 247 000 patiënten met een Niet-Aangeboren Hersenletsel (NAH). Bovendien komen er elk jaar 50 000 bij. Dit komt neer op gemiddeld dertig patiënten per huisarts. En toch blijven deze mensen als doelgroep relatief onzichtbaar, NAH is nauwelijks gekend. Een blijvende brede sensibilisering op alle niveaus is noodzakelijk. Daarom voert de NAH-Liga van 10 tot 16 oktober 2016 campagne voor de brede bekendmaking van NAH bij het ruime publiek